معرفی رشته مهندسی شیمی

دانشكده ها

مهندسي برق مهندسي شيمي مهندسي صنايع مهندسي عمران مهندسي كامپيوتر مهندسي متالوژي و مواد مهندسي مكانيك هيات علمي مجلات امکانات

معرفی رشته مهندسی شیمی - مقطع کارشناسی

تکنولوژی مهندسی شیمی به کوششهای اولیه انسان برای استفاده از مواد خام طبیعی برمی گردد.
برای مثال استفاده از آب برای استخراج مواد معطر از گلها و برگها به منظور ساخت عطر و دارو. می توان گفت که قدیمی ترین تکنولوژیهای در مرحله بین دوران انسان شکارچی و دوران انسان مقیم بوجود آمد. کشاورزی و گله داری تنها موقعی فیزیک آشنا شده باشد. فرآیند مقیم شدن انسان حدود 7000 سال پیش در دوران نئولیتیک (Neolithic) بوقوع پیوست.
گاهواره تمدن بشر در آسیای صغیر(ترکیه امروز) و در بین النهرین، سرزمین بین رودهای دجله و فرات (عراق امروز) و در سوریه و مصر بوده است. اینجا مکانهایی است که قدیمی ترین تمدن پیشرفته بشر با سازمان پیچیده حکومتی، سلطنتی،خط و پرستش مردگان آغاز شد. قدیمی ترین اشیاء برنزی دوران برنز که پس از دوران نئولیتیک می باشد از بین النهرین آمده است. یادآوری می شودکه چین را نمی توانیم در این مرحله ذکر کنیم زیرا هیچگونه مدرک کتبی چینی موجود نیست. ولی احتمالاً پیشرفتهای چین نیز نظیر آسیای صغیر می باشد. در حفاریهای باستان شناسی در چین اشیاء جالب هنری و فرهنگی مورد استفاده در 7000 سال پیش پیدا شده است، تبادل فرهنگ و اختلاط تمدن باعث پیشرفت موازی شرق و غرب شده است.
چگونه می توان پیشرفت این تکنولوژیها را خلاصه نمود؟ در تمام دورانهای تمدن بشری پیشرفت تکنولوژیها عبارت بود از: تغییر در مواد با فرآیندهایی که اکنون آن را عملیات واحد می نامند. برای مثال آسیات کردن : برای خرد کردن، دانه و تولید آرد، یا تبدیل مواد معدنی رنگی به رنگ، یا استخراج: برای تولید عطر و دارو از مواد خام گیاهی و و حیوانی گرچه حدود 1000 سال قبل از میلاد ریاضیات و نجوم در بین النهرین پیشرفت نمود، گرچه هنر، معماری، فلسفه و هنرهای بومی در فرهنگ یونان و روم بنیان گزارده شد، گرچه شیمی.
تجربی در دوران تمدن اسلام شکفته شد، گرچه تعدادی زیادی دانشگاها قانون در قرون وسطی وجود داشت، با اینحال توسعه چندانی در تکنولوژِی فرآیند و تجهیزات به عمل نیامد. بدلایل مختلف مردم به روشهای سنتی خود برای انجام کارها چسبیده بودند. هیچگونه بررسی سیستماتیک روی فرآیند فیزیکی و فیزیک شیمایی به عمل نمی آمد در اموری از قبیل دارو، استخراج شکر، و بخصوص متالوژی استفاده از تکنولوژیهای موجود در طول هزاران سال صرفاً بزرگتر و گوناگون تر شد.
مهندسی شیمی علم گسترده ای است که تبدیل مواد به یکدیگر، جدا سازی آمیزه های اختلاط مواد و پدیده های انتقال را مورد مطالعه قرار می دهد. پایه این علم در حقیقت بر کوششهای انسان اولیه در استفاده از مواد خام طبیعی استوار است. آموزش مهندسی شیمی در دوره کارشناسی بگونه ای است که دانش آموختگان این رشته قادر به طراحی، راه اندازی، اداره و کنترل واحدهای صنعتی صنایع شیمیایی می باشند.
دامنه علم مهندسی آنچنان گسترده است که زمینه های متعددی از جمله صنایع پتروشیمی، صنایع غذایی، صنایع مواد معدنی و پالایش نفت و گاز را نیز در بر می گیرد.

طول دوره تحصیل

طول این دوره 4 سال که شامل یک دوره کارآموزی است. کلیه دروس آن در 8 ترم (نیمسال تحصیلی) برنامه ریزی می شود و علاوه بر دروس و کارگاه و پروژه یک دوره دو ماهه نیز به کارآموزی اختصاص می یابد، طول هر نیمسال 16 هفته آموزش کامل است. هر واحد درسی نظری به مدت 16 ساعت و عملی به مدت 48 یا 24 ساعت و کارگاهی به مدت 48ساعت در طول نیسمال (16 هفته ) تدریس می گردد.

تعداد واحدها

تعداد کل واحدهای درسی این دوره 140 واحد درس و 2 واحد کارآموزی به شرح زیر است:
دروس عمومی 20 واحد
دروس پایه 44 واحد
درس اصلی 58 واحد
دروس تخصصی انتخابی 18 واحد
تعداد 2 واحد به کارآموزی بدون احتساب در سقف واحدها تخصیص یافته است.

نقش و توانایی یا کارایی

فارغ التحصیلان این دوره می توانند در کارخانه های صنایع شیمیایی، غذایی، داروئی، پتروشیمی،پالایشگاه ، صنایع شیمی معدنی، صنایع داروسازی، صنایع تولید نیرو، صنایع پلیمری و ... کار کنند و عهده دار امور زیر باشد:
- بهره برداری از صنایع موجود به وجه مطلوب ( از لحاظ فنی و اقتصادی.
- رفع اشکال و حل مسائل مربوط به این تخصص
- تطبیق شرایط کمی و کیفی تولید یا تقاضا
- توسعه و انتقال تکنولوژی به منظور بهبود شرایط تولیدی صنایع شیمیایی
- برنامه ریزی فعالیتهای کاردان فنی در صنایع مربوطه.

ضرورت و توانایی

ضرورت اهمیت این مجموعه با توجه به موارد زیر مشخص می گردد:
الف: تاکیددولت جمهوری اسلامی ایران در خصوص برنامه ریزی تولید مواد در صنایع شیمیایی، غذایی، داروئی، ... و رفع نابسامانیهای موجود در این صنایع و نیل خودکفایی.
ب: بهبود کیفی وکمی تولیدات صنایع شیمیایی، غذائی ، دارویی .... به کمک استفاده از مطلوب ترین فرآینده های فیزیکی و شیمیایی که به تحدید واردات و افزایش صادرات می انجامد.
ج: نقش اساسی تولید فنی مطلوب محصولات در صنایع شیمیایی،غذائی، داروئی، ... در حفظ سلامت و پیشرفت جامعه.

چارت درسی زیر صرفا جنبه پیشنهادی دارد. انتخاب واحد باید با نظر و تائید استاد راهنما صورت گیرد. در غیر این صورت هیچ مسوولیتی متوجه مسوولیت سایت دانشگاه نخواهد بود

برنامه درسی مقطع کارشناسی رشته مهندسی شیمی

خير	کد درس	نام درس	(اختياري)	نوع
ترم 1
1	250	فارسی عمومی	خير	عمومي
2	251	زبان خارجه عمومی	خير	عمومي
3	401	فیزیک -1	خير	اصلي		هم نیاز
4	23105024	ریاضی عمومی -1	خير	اصلي
5	23160045	شیمی عمومی مهندسی شیمی	خير	اصلي
6	23160067	برنامه نویسی کامپیوتر	خير	اصلي
7	23161220	آشنایی بامهندسی شیمی	خير	اصلي
ترم 2
8	403	آزمایشگاه فیزیک -1	خير	پايه
9	23105035	معادلات دیفرانسیل	خير	اصلي		هم نیاز
10	23110012	کارگاه عمومی	خير	پايه
11	23130010	ریاضی عمومی -2	خير	اصلي	پیش نیاز
12	23160056	نقشه کشی صنعتی -1	خير	پايه
13	23160158	شیمی آلی	خير	اصلي	پیش نیاز
14	23160170	کارگاه نرم افزار مهندسی	خير	اصلي	پیش نیاز
15	23161173	موازنه جرم و انرژی	خير	اصلي
ترم 3
16	105	تربیت بدنی -1	خير	عمومي
17	402	فیزیک -2	خير	پايه		هم نیاز
18	23105046	محاسبات عددی	خير	اصلي	پیش نیاز	هم نیاز
19	23160078	محاسبات عددی	خير	اصلي	پیش نیاز
20	23160114	آزمایشگاه شیمی عمومی	خير	اصلي	پیش نیاز
21	23160169	ریاضیات مهندسی	خير	اصلي	پیش نیاز
22	23161082	ترمودینامیک -1	خير	اصلي	پیش نیاز	هم نیاز
23	23161242	مکانیک سیالات -1	خير	اصلي	پیش نیاز	هم نیاز
ترم 4
24	259	جمعیت و تنظیم خانواده	خير	عمومي
25	404	آزمایشگاه فیزیک -2	خير	پايه
26	23160056	نقشه کشی صنعتی -1	خير	اصلي
27	23160125	آزمایشگاه شیمی آلی	خير	اصلي	پیش نیاز
28	23160136	استاتیک و مقاومت مصالح	خير	پايه	پیش نیاز
29	23160147	مبانی برق	بله	تخصصي	پیش نیاز
30	23161093	ترمودینامیک -2	خير	اصلي	پیش نیاز
31	23161151	شیمی فیزیک	خير	اصلي		هم نیاز
32	23161184	انتقال حرارت -1	خير	اصلي	پیش نیاز
ترم 5
33	23161026	آزمایشگاه مکانیک سیالات	خير	اصلي	پیش نیاز
34	23161060	انتقال جرم	خير	اصلي	پیش نیاز
35	23161162	آزمایشگاه شیمی فیزیک	خير	اصلي	پیش نیاز
36	23161195	انتقال حرارت -2	خير	اصلي	پیش نیاز
37	23161253	مکانیک سیالات -2	خير	اصلي	پیش نیاز
38	23161297	میکروبیولوژی عمومی	بله	تخصصي
39	23162041	خواص مواد وخوردگی در صنایع نفت وگاز	خير	اصلي	پیش نیاز
40	23162052	فرآیند فرآورش گاز طبیعی 1	خير	اصلي	پیش نیاز
41	23162109	مقدمات مهندسی نفت	بله	تخصصي	پیش نیاز
ترم 6
42	110	تربیت بدنی -2	خير	عمومي	پیش نیاز
43	23105057	آمارواحتمالات مهندسی	بله	تخصصي	پیش نیاز
44	23160034	آزمایشگاه شیمی تجزیه	خير	اصلي		هم نیاز
45	23161048	سینتیک و طرح رآکتور	خير	اصلي	پیش نیاز	هم نیاز
46	23161071	کاربردریاضیات درمهندسی شیمی	خير	اصلي	پیش نیاز
47	23161106	آزمایشگاه انتقال حرارت	خير	اصلي	پیش نیاز
48	23161117	عملیات واحد -1	خير	اصلي	پیش نیاز
49	23162063	انتقال وتوزیع گاز	خير	اصلي	پیش نیاز
50	23162110	فرآیندهای پالایش	بله	تخصصي	پیش نیاز
ترم 7
51	23161139	عملیات واحد -2	خير	اصلي	پیش نیاز
52	23161140	طرح و اقتصاد	خير	اصلي	پیش نیاز	هم نیاز
53	23161264	کارگاه نرم افزار مهندسی شیمی	خير	اصلي		هم نیاز
54	23161275	کنترل فرآیند -1	خير	اصلي		هم نیاز
55	23162074	اصول حفاظت محیط زیست وتصفیه پساب های صنعتی	خير	اصلي	پیش نیاز
ترم 8
56	23160136	استاتیک و مقاومت مصالح	خير	اصلي	پیش نیاز
57	23161128	آزمایشگاه عملیات واحد	خير	اصلي	پیش نیاز
58	23161162	آزمایشگاه شیمی فیزیک	خير	اصلي	پیش نیاز
59	23161219	آزمایشگاه کنترل فرآیند گاز	خير	اصلي	پیش نیاز
60	23161286	کنترل فرآیند -2	خير	اصلي	پیش نیاز
61	23162085	فرآیند فرآورش گاز طبیعی 2	خير	اصلي	پیش نیاز
62	23162096	اصول مهندسی احتراق	خير	اصلي	پیش نیاز	هم نیاز
63	23162132	تقطیر چند جزئی	بله	تخصصي	پیش نیاز
64	23163066	پروژه	خير	اصلي	پیش نیاز	هم نیاز